| Ülkemizde kadinlarda
en sik görülen kanser tipi meme kanseridir. Yaklasik
her dokuz kadindan birinde yasami boyunca meme kanseri gelisir.
Bu kadar sik görülen bu kanserden korunmada en etkili
yol erken teshistir. Meme kanserinin en sik belirtisi agrisiz
kitlelerdir. Bir çok kadin gögsündeki kitle
agrimadigindan, utandigindan veya doktorun kötü bir
sonuç söyleyeceginden korktugu için teshisin
gecikmesine sebep olur. Bu da tani ve tedavi için çok
degerli olan zamanlarinin bos yere harcanmasina neden olur.
Bazi faktörler meme kanserine yakalanma riskini arttirmaktadir.
Bu faktörleri ve tahmini risk artisini söyle siralayabiliriz:
Riski Arttiran Faktörler Tahmini Risk Artisi .................................(Kat)
1. Ileri yas (30-34 yasa kiyasla 65-69 yas) ....................................17
2. Anne veya kiz kardeste meme kanseri ......................................2-3
3. Bir memede kanser olmasi .......................................................2-4
4. Erken adet görme ( 15 yas öncesine kiyasla 12 yas
sonrasi) .........1.5
5. Geç menopoz ( 45 yasa kiyasla 55 yas sonrasi) ...........................2
6. Yumurtalik veya gögüs kanseri olmasi ...................................1.5-2
7. Mamografide yogun meme ......................................................2-4
8. Geç yapilan dogum ( 20 yas öncesine kiyasla 30
yas sonrasi) .......1.5
9. Kisa süreli emzirme .....................................................................1.5
10. Gögüs duvarinin isinlanmasi ....................................................2-4
O halde kanserden degil geç kalmaktan korkmali !
Meme kanseri diger kanser türlerine oranla basladiktan
sonra daha yavas ilerlediginden, uygun kontroller ile erken
teshis mümkün olmaktadir. Baslangiç halinde
tespit edilen kanserde tedavi sadece memenin bir kisminin alinmasi
ile mümkün olurken, ileri evrede yakalanan kanserde
meme dokusunun tümünün alinmasina ragmen tedavideki
basari düsmektedir.
Erken Teshiste Yapilmasi Gerekenler Nelerdir ?
Meme kanserine yakalanmayi önleyecek herhangibir tedavi
yöntemi olmadigindan düzenli kontroller ile kanserin
erken teshis ve tedavisi önemlidir. Bunun için yapilmasi
gerekenler:
1-Kendi kendini muayene etmek
Yirmi besli yaslardan baslayarak her kadin ayda bir kez adet
bittikten hemen sonra kendi gögüslerini muayene etmelidir.
Muayene hem ayakta hem de yatarak gerçeklestirilir.
Muayene esnasinda meme dokusu –koltuk alti da dahil olacak
sekilde- gögüs kafesine bastirilarak, parmak uçlariyla
muayene edilir. Süpheli bir kitle saptandiginda hemen doktora
basvurulmalidir.
2-Doktor muayenesi
Kirk yasindan sonra her kadin mutlaka yilda bir kez meme muayenesi
olmali ve ardindan da gerekli görülen tetkikleri yaptirmalidir.
(Ülkemizde bu muayene öncelikle genel cerrahlar tarafindan
yapilmaktadir.)
3-Mamografi
Kirk yas sonrasi, memenin röntgeninin çekilmesi
anlamina gelen mamografi tarama amaciyla kullanilabilecek en
uygun yöntemdir. Her kadin kirk yasindan sonra yilda bir
kez mamografi çektirmelidir. Bazi hekimler bu islemi
otuz bes yasindan itibaren yapilmasini önermektedirler.
Mamografi sayesinde kanser kitleleri henüz ele gelmeyecek
büyüklükte iken teshis edilebilmektedir.
4-Meme Ultrasonografi
Uygun memelerde mamografiye yardimci olarak veya mamografiyle
degerlendirme yapilamayan yaslarda (< 30 yas) teshis amaciyla
tek basina kullanilan güvenilir bir yöntemdir.
|
